Մի քիչ անսահմանության ու մեր մասին
Կուզե՞ք գնահատել, թե որքան մեծ է տիեզերքը։ Կւզեք գնահատել ձեր կարևորությունը ու բախտավորությունը, որ գոյություն ունեք և կարդում եք այս տողերը։ Շարունակեք կարդալ․
Մեր Արեգակնային համակարգի մեծությունը պատկերացնելու համար․ Արևից Պլուտոն հեռավորությունը 5,906,380,000 կմ է, կամ 5,906,380,000,000 մ է։
Որպես կանոն, մարդիկ մեկ միլիոնի ու մեկ միլիարդի մեջ առանձնահատուկ մեծ տարբերությունը չեն նկատում, պարզապես 3 զրո։ Իսկ ուզու՞մ եք իրականում գնահատել այդ երկու թվերի հսկայական տարբերությունը։
Միլիոն հաշվելու համար, եթե դուք չքնեք ու ոչինչ չանեք ու ամեն թիվը մեկ վարկյանում ասեք, դուք կծախսեք 11,57 օր, ընդամենը։
Իսկ միլիարդ հաշվելու համար դուք կծախսեք․․․ 11․574 օր կամ 31,7 տարի։․
Ահռելի տարբերությունը զգացվե՞ց:
Հիմա գնահատեքն, թե ինչքան ժամանակ կծախսեք Արևից Պլուտոն հասնելու համար, եթե փորձեք քայլել։ Դուք կծախսեք 187,290 տարի․․․ կամ 2300 սերունդ։
Իսկ կարծում ե՞ք Արեգակնային համակարգը մեծ է։ Ամենևին․ այն անգամ չի երևում մեր՝ Ծիր Կաթին գալակտիկայում՝ այն պարզապես մի կետ է։
Իսկ մեր գալակտիկա՞ն (Milky way)։ Այն պարզապես գաճաճ է իր՝ 400 մլրդ ասղերով ու անթիվ մոլորակներով։ Համեմատենք այն մի քանի այլ գալակտիկաների հետ։
Այժ մեր գալակտիկան և մեր ամենամոտ հարևան գալակտիկան՝ Անդրոմեդան, սլանում են միմյանց 400.000 կմ/ժ արագությամբ և նրանք շուտով կբախվեն։ Իսկ այդ «շուտովը» ավելի քան 4․000․000․000 տարի է։
Հիմա գնահատեցի՞ք թե ինչքան հեռու են իրար «ամենամոտ» գտնվեղ գալակտիկաները։ Իսկ ինչքա՞ն գալակտիկաներ կան, մոտակայքում։
Ահա՝ նայեք խնդեմ Laniakea Super cluster-ին, որի ներսում կա ոչ պակաս քան 100,000 գալակտիկաներ։ Նկարում պատկերված Laniakea -ում երևացող յուրաքանչյուր կետ ոչ թե աստղ է, այլ առանձին գալակտիկա, այո գալակտիկա։ Կարմիր կետում գտնվում է մեր «տունը» մեր գալակտիկան՝ Milky way-ը, որի մեջ մեր՝ արեգակնային համակարգը գրեթե չի երևում, իսկ արեգակնային համակարգի մեջ Երկիրը գրեթե կետ է․․․
Ի՞սկ քանի սուպեր կլաստերային կուտակումներ կան դիտված տիեզերքում։
Կգուշակե՞ք
Ավելի քան 10․000․000 այսպիսի կուտակումներ, միայն դիտված տիեզերքում։
Այս թիվը հաշվելու համար դուք կծախսեք 115,7 օր, եթե ոչինչ չանեք։ Ու այդքան գեր-կուտակումներ, որոնց մեջ գալակտիկաների քանակությունը հաշիվ չունի, իսկ աստղերի ու մոլորակների մասին, խոսել անգամ անհնար է։
Եվ այս անսահմանույթան մեջ Դուք գոյություն ունեք, ավելին, գոյություն ոնեք գիտակցական մակարդակում։ Ամեն օր մեկ միջատ տրորելու, կամ մեկ տերև ու մոլախոտ պոկելու ժամանակ պարզապես հիշեք, նրանք, գուցե, միակն են ողջ տիեզերքում։ Այն տիեզերքում, որի սկիզբն ու վերջն ուղեղը չի կարողանում ընկալել․․․
Նորովի գնահատեք ձեր կյանքը՝ այս անսահմանության ու անվերջութայն մեջ։ Իմացեք, որ անհավանական բարեբախտություն է Երկրի դասավորությունը ու դեպքերի համադրությունը, որ ծնել է Կյանքը, Ձեր կյանքը։ Վատնե՞լ այն ․․․․
Սպանել կյանքը, անկախ նրա ձևից՝ բույս թե կենդանի, պարզապես ․․․ դուք ընտրեք բառը՝ ըստ ձեր ներաշխարհի։ Պահպանենք մեր տունը՝ Մեր մոլորակը, մեր Երկիրը՝ գուցե միակը ողջ անսահմանության մեջ․․․
Երբ կվերջացնեք կարդալը նայեք երկնքին ու գնահատեղ՝ Ձեր բացառիկությունը՝ ողջ տիեզերքում։
Թաթուլ Շահնազարյան 